Autorzy krytycznie oceniają nieodpowiedni poziom i niewłaściwą strukturę nakładów na naukę i badania rozwojowe w Polsce. Proponują zwiększenie wydatków państwa i sektora prywatnego na naukę w najbliższych latach w przeliczeniu na jednego mieszkańca kraju co najmniej o połowę, a także reorganizację struktury polskich instytucji naukowych, aby były one bardziej efektywne. Wzrost nakładów na B+R w Polsce, podobnie jak to jest w krajach wysoko rozwiniętych, powinien stać się decydującym czynnikiem zwiększania tempa wrostu dochodu narodowego.

TEORIA ORGANIZACJI I ZARZĄDZANIA PRZEDSIĘBIORSTWEM
Theory of Organization and Management of the Enterprise

W artykule przedstawiono sposób budowania map wiedzy oraz wykorzystanie tych map do nadzorowania przedsięwzięć. Podkreślono, że najtrudniejszym etapem w zarządzaniu wiedzą jest transformowanie wiedzy teoretycznej na praktyczną. Omówiono trzy różne przypadki zarządzania wiedzą: w badaniach środowiskowych, w produkcji wyrobów mechanicznych oraz w dydaktyce do nauczania organizacji produkcji.

Artykuł omawia strukturalne cele działalności przedsiębiorstwa, zajmującego się opracowywaniem i realizacją przedsięwzięć innowacyjnych. Zawiera propozycję procedury budowy macierzy ryzyka. Opracowanie macierzy pozwala określić rodzaje ryzyka, powstającego podczas realizacji zadań podsystemów przedsiębiorstwa przy opracowywaniu przedsięwzięć innowacyjnych.

Celem artykułu jest zaprezentowanie złożoności zjawiska kultury organizacyjnej w badaniach międzykulturowych. Scharakteryzowane zostały podejście dywergencyjne i konwergencyjne, klasyfikacja studiów porównawczych wyróżniająca nurty: „naiwnych porównań”, „wolny kulturowo”, „zorientowany na kulturę”, oraz studiów międzynarodowych. Ostatnie z prezentowanych podejść opisuje badania koncentrujące się na porównaniach międzynarodowych, interakcjach międzykulturowych i wielokulturowści.

OTOCZENIE PRZEDSIĘBIORSTW
The Environment of Enterprises

Omówiono zagadnienia związane z międzynarodowymi transakcjami fuzji i przejęć. Rozważania teoretyczne na temat występującej asymetrii informacyjnej dotyczącej przedsiębiorstwa przejmowanego, jak też jego otoczenia, między stronami transakcji, uzupełnia analiza przypadku próby przejęcia przedsiębiorstwa polskiego przez przedsiębiorstwo niemieckie.

Autorzy przedstawiają: relacje urząd – obywatel – państwo, elementy modelu kwalifikacji zawodowych urzędnika, model profesjonalisty w obu członach administracji publicznej, wyniki badań własnych nad profilem zawodowym sekretarza urzędu, kształcenie na poziomie podyplomowym, programy i charakter studiów na różnych poziomach organizacyjnych. Artykuł napisano na podstawie przygotowywanej książki pod tym samym tytułem.

Jednym z głównych czynników stymulujących rozwój przedsiębiorczości w regionie są działania władz lokalnych. Powinny one polegać na pozyskiwaniu, gromadzeniu, aktualizowaniu a następnie przekazywaniu odpowiednich informacji miejscowym podmiotom gospodarczym. Artykuł wskazuje na rodzaje informacji niezbędnych dla firm, prezentuje również wyniki badań dotyczących oceny działań samorządów w tym zakresie przez podmioty gospodarcze.

PRAKTYKA DZIAŁANIA PRZEDSIĘBIORSTW
The Practice of Enterprises’ Operation

Autorka rozważa wpływ technologii internetowych na tworzenie się nowej przewagi konkurencyjnej oraz sposób prowadzenia biznesu. Przytacza opinie różnych autorów na temat siły oddziaływania tego medium. Wydaje się, że o ile technologia informatyczna jest rewolucyjna głównie w obszarze komunikacji, to w przedsiębiorstwach obserwowane pod jej wpływem zmiany są raczej ewolucyjne niż rewolucyjne. Podstawowe czynniki sukcesu przedsiębiorstwa, takie jak dobry pomysł rynkowy, dobre przywództwo i zadowolony klient, pozostają te same od lat.

Regulacje dotyczące zadłużenia i niewypłacalności oraz odrębne rozporządzenia Prezydenta RP na ten temat z 1934 r. są uznawane za mało przejrzyste i nieskuteczne w obecnych warunkach gospodarczych. Większość mankamentów dotychczasowego prawa usuwa nowe Prawo upadłościowe i naprawcze, które weszło w życie 1.10.2003 r. Nowe przepisy, uwzględniające doświadczenia krajowe oraz rozwiązania europejskie i amerykańskie, powinny przyspieszyć postępowania w sprawie likwidacji lub uzdrowienia zadłużonych przedsiębiorstw i ograniczyć możliwości opóźniania procedur przez dłużników.

W artykule zaprezentowano wyniki badań przeprowadzonych w małym przedsiębiorstwie produkcyjno-handlowym, które miały na celu zidentyfikowanie czynników określających rozwój. Podczas analiz ustalono aktualną kondycję przedsiębiorstwa oraz zidentyfikowano umiejscowienie obecnej organizacji w cyklu życia, tworząc podstawę do wnioskowania i opracowania zaleceń na przyszłość.

Badania ankietowe dotyczące realizacji zasad kompleksowego zarządzania jakością (TQM) przeprowadzono w przedsiębiorstwie polskim i japońskim. Obie te duże firmy, zatrudniające ponad 1000 pracowników, deklarują zaangażowanie w nowoczesne zarządzanie jakością. Przedsiębiorstwo polskie stosuje zasady Good Manufacturing Practice, a firma japońska TQM. Wyniki ankiety, zgodnie z przewidywaniami, wskazały na wyższy poziom realizacji zasad zarządzania przez jakość w przedsiębiorstwie japońskim. Można jednak na ich podstawie wysnuć wniosek o podobnych problemach w funkcjonowaniu firm, niezależnie od odmiennej kultury poszczególnych krajów.

INTEGRACJA POLSKI Z UNIĄ EUROPEJSKĄ
Poland’s Integration to the European Union

W wyniku integracji Polski z UE rynek wewnętrzny, na którym obecnie wiele polskich przedsiębiorstw koncentruje swoją działalność, może osiągnąć stan nasycenia. Polskie firmy powinny rozważyć internacjonalizację swojej działalności. Aby zmniejszyć ryzyko takiego przedsięwzięcia warto skorzystać z franchisingu. Artykuł przedstawia warunki niezbędne do utworzenia międzynarodowej sieci franchisingowej, wskazuje możliwe warianty internacjonalizacji przedsiębiorstwa poprzez franchising, wymienia główne wady i zalety tej metody, a także zawiera sugestie, co do najbardziej atrakcyjnych kierunków ekspansji.

MISCELLANEA
Miscellanea

KRONIKA NAUKOWA
Scientific Chronicle

Seminarium Naukowe „Rozwój teorii i praktyki nauk o zarządzaniu” w Instytucie Organizacji i Zarządzania w Przemyśle „ORGMASZ”
Scientific Seminar „The Development of the Theory and Practice of the Science of Management” in the Institute of Organization and Management in Industry „ORGMASZ”